კოსმოლოგია - ლექცია 08 - ვარსკვლავები და მათი ევოლუცია - ნაწილი 1 (ვარსკვლავების კლასიფიკაცია)

00:00 შესავალი
02:12 ვარსკვლავების ტიპიური სურათი და მათზე დაკვირვებები
03:01 ჯორდანო ბრუნოს იდეის შესახებ მოკლედ
03:32 მზის ნათების ახსნის მცდელობები
(რატომ ანათებს მზე? ძველი წარმოდგენები)
04:58 ვარსკვლავის ნათების რეალური წყარო
05:21 ვარსკვლავის ფორმალური განმარტება
05:33 განსხვავება ვარსკვლავსა და პლანეტას შორის (იუპიტერის მაგალითი)
07:11 შავი სხეულის გამოსხივების შესახებ
09:37 ვინის ფორმულა
10:06 ტალღის სიგრძისა და ფერების შესაბამისობის შესახებ
(ცხელი vs ცივი ვარსკვლავები)
11:11 შავი სხეულის სპექტრი
11:52 სპექტრში ელემენტის იდენტიფიცირება და მისი დემპერატურის დადგენა
12:24 თერმობირთვული რეაქცია ვარსკვლავის წიაღში
13:48 შესწავლასთან დაკავშირებული სირთულე
15:11 ყველაზე სტაბილური ბირთვი (რკინა 56)
17:22 ვარსკვლავების ჰიპარქეს კლასიფიკაცია
17:58 ვარსკვლავების თანამედროვე კლასიფიკაცია
18:46 სპექტრული კლასები და მათი შესაბამისი ფერები
19:53 განსხვავება სპექტრულ კლასში
21:00 ვარსკვლავის მასისა და სპექტრული კლასის ურთიერთმიმართება
24:24 ჰერცშპრუნგ-რასელის დიაგრამა
ჰერცპრუნგისა და რასელის იდეა. რა უნდა ვიცოდე, რომ გავიგო თუ რა სიძლიერით ანათებს ვარსკვლავი.
27:03 მანძილის შეზღუდვა ვარსკვლავების პარალაქსზე დაკვირვების პროცესში
29:08 რაში მდგომარეობს ჰერცპრუნგისა და რასელის აღმოჩენა?
31:36 ჰერცპრუნგ-რასელის დიაგრამის საშუალებით მოპოვებული მნიშვნელოვანი ინფორმაცია
34:16 ვარსკვლავის ევოლუცია დიაგრამაზე წარმოდგენილი ხაზის გასწვრივ
36:22 მზის წარმოქმნის შესახებ მოკლედ
37:53 ვარსკვლავების ფერის ცვლილება მთელი სასიცოცხლო ციკლის განმავლობაში
38:29 ვარსკვლავების კლასიფიკაცია დიაგრამაზე მოცემულ ხაზებში მათი განლაგების მიხედვით
42:07 რა ხდება ვარსკვლავის ევოლუციის დროს?
//ელემენტების დალაგება ვარსკვლავის შიგნით
44:00 თერმობირთვული რეაქციის 2 დანიშნულება
46:06 ფინალურ სტადიაში ვარსკვლავის გაბერვის მიზეზი
48:09 გაზური ღრუბლიდან ვარსკვლავების წარმოქმნა
//ტიპიური ვარსკვლავების ევოლუცია.
52:24 ვარსვლავების ორმაგი სისტემის შესახებ (მოკლე მიმოხილვა)
53:02 მე-8 ლექციის 1-ლი ნაწილის დასასრული

ვიდეოს სარჩევი ავტორი:
თეონა მამათელაშვილი,
რუსუდან გიორგაძე